03:45 21 ΝΟΕΜΒΡΙΟY 2019

«Ελληνική βιβλιοθήκη» στη Μόσχα!

© Sputnik / Vitaly Belousov
ΑΠΟΨΕΙΣ
Λήψη σύντομου url
Από
0 10
Βρείτε μας

Το κοινό ελληνορωσικό έτος γλώσσας και λογοτεχνίας στον χώρο του πνεύματος τουλάχιστον, δείχνει ότι οι διμερείς σχέσεις μπορούν να ενισχυθούν με την επανέναρξη μεταφράσεων και έκδοσης βιβλίων. Τα πρώτα παρουσιάστηκαν στον χώρο της Διεθνούς Έκθεσης βιβλίου στη Μόσχα.

Ο καλύτερος τρόπος προσέγγισης των λαών μεταξύ τους είναι η τέχνη, ο πολιτισμός... Και, είναι πολλοί που θεωρούν ότι η λογοτεχνία αποτελεί εκείνη τη μορφή τέχνης που τα καταφέρνει καλύτερα από όλες τις άλλες. Το διάβασμα ενός καλού λογοτεχνικού βιβλίου μέσα από μια προσαρμοσμένη μετάφραση, μεταφέρει στον αναγνώστη στοιχεία και εικόνες του πολιτισμού της χώρας από την οποία προέρχεται ο συγγραφέας.

Στη φετινή Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Μόσχας, που διεξάγεται κάθε χρόνο στον ιστορικό, αλλά ριζικά ανανεωμένο, χώρο της VDNKh, είχαμε επιτέλους την παρουσίαση νέων μεταφραστικών εργασιών Ελλήνων συγγραφέων.

Ως πρώτο μπορεί κανείς να αναφέρει το... ορατόριο του Οδυσσέα Ελύτη, «Άξιον Εστί», και τον «Φιλόξενο καρδινάλιο» του Επαμεινώνδα Γονατά από το ρωσικό εκδοτικό Οίκο, OGI. Μαζί με αυτά, παρουσιάστηκαν και μεταφραστικά κείμενα από αφηγήσεις προσωπικές που όμως αναδείχνουν και μια εθνική εικόνα, του Παπαδιαμάντη, του Βιζυηνού, του Παύλου Μάτεση...

Είναι μια πρώτη σειρά που τροφοδοτεί την «ελληνική βιβλιοθήκη» μέσα στη Ρωσία και έχει στόχο τον συνεχή εμπλουτισμό με νέα έργα.

Οι Ρώσοι γνωρίζουν πολύ καλά, κλασικά κείμενα της αρχαίας ελληνικής λογοτεχνίας, ενώ στην μεταπολεμική εποχή, σε κάποιες χρονικές περιόδους «άνθισης» των διμερών σχέσεων, αλλά με πρωτοβουλίες πνευματικών ανθρώπων των δυο χωρών, μεταφράστηκε εκατέρωθεν πλειάδα λογοτεχνικών έργων παγκοσμίως γνωστών Ελλήνων και Ρώσων δημιουργών. (Τολστόι, Ντοστογέφσκι, Τσέχοφ, Γκόρκι, Μαγιακόφσκι, Μπουλγκάκοφ, Παστερνάκ κ.α. όπως και Ρίτσος, Ελύτης, Καβάφης, Παλαμάς...). Είναι μερικά, ενδεικτικά κυρίως, ονόματα που έτσι και αλλιώς εκφράζουν έργα δημιουργών του 19ου-20ού αιώνα. Η προσφορά των μεταφρασμένων κειμένων στη διμερή πνευματικη σχέση είναι βεβαίως ανεκτίμητη. Ωστόσο, τις τελευταίες δεκαετίες, όπως πιστοποιεί και ο επικεφαλής της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Τύπου και μαζικών επαφών, Βλαντίμιρ Γκριγκόριεφ, ανακαλύφθηκαν «κενά», τόσο στην Ελλάδα όσο και στη Ρωσία.

Αυτά τα κενά καλείται να καλύψει το διμερές μνημόνιο που υπογράφτηκε το 2017 και προβλέπει μεταφράσεις και εκδόσεις ελληνικών έργων στην Ρωσία και ρωσικών στην Ελλάδα.

Έκανε εντύπωση μια φράση που είπε ο Γενικός Γραμματέας Σύγχρονου Πολιτισμού, Νικόλας Γιατρομανωλάκης, στα πλαίσια της παρουσίασης των νέων μεταφρασμένων έργων στη Μόσχα ότι «τα βιβλία ζωντανεύουν όχι όταν εκδίδονται στο τυπογραφείο, αλλά όταν φθάνουν στα χέρια των αναγνωστών...».

Επειδή δίνεται συνήθως προσοχή σε θέματα πολιτικού-γεωπολιτικού περιεχομένου (κυρίως στο ελληνικό κοινό), και επειδή το τελευταίο χρονικό διάστημα επιχειρείται έντεχνα (και δόλια θα έλεγα), η προώθηση μιας γραμμής πλεύσης ότι «οι Ρώσοι πρέπει να ξεκαθαρίσουν με ποιους είναι στην περιοχή μας, με μας ή με τους...άλλους», είναι αναγκαίο να τονιστεί ότι, με πρωτοβουλία της Ρωσίας, από το 2016 και μετά βρίσκονται συνεχώς ερείσματα για διατήρηση- αν όχι και ενίσχυση- αυτής της στιβαρής διαχρονικής και πνευματικής σχέσης που δημιουργήθηκε ανά τους αιώνες ανάμεσα στις δυο κοινωνίες, τον ρωσικό κόσμο και τον ελληνισμό!

Το 2016, είχαμε το Κοινό Αφιερωματικό Έτος με πλειάδα εκδηλώσεων εκατέρωθεν (αν και σε πολιτικό επίπεδο άρχισε η εκδήλωση ζιζανίων που έσπειραν εξωτερικοί... καλοθελητές), από τον Οκτώβρη του 2017 μέχρι τέλος του 2018 οι κοινές εκδηλώσεις διευρύνθηκαν στα πλαίσια του Κοινού Τουριστικού Έτους, όπου η Ελλάδα κυρίως ανοίχτηκε σε πλειάδα ρωσικών περιοχών. Τώρα, το Έτος γλώσσας και λογοτεχνίας που ήδη δίνει ώθηση στο μεταφραστικό-εκδοτικό πεδίο...

Ένα ακόμα ζήτημα που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι η απόφαση της ρωσικής κυβέρνησης το 2016 για την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας, ως δεύτερης ξένης γλώσσας στα ρωσικά σχολεία, κυρίως όπου ζουν μαζικά Ελληνικοί πληθυσμοί... Μόνο στη Μόσχα, σε μια σειρά σχολείων, μαθήματα Ελληνικών παρακολουθούν περί τους 1.500 μαθητές οι μισοί εκ των οποίων δεν έχουν ελληνικές ρίζες. Στην περιοχή του Κρασνοντάρ, της Σταυρούπολης, του Ροστόφ και της Κριμαίας, τα Ελληνικά διδάσκονται όχι μόνο σε δημόσια σχολεία αλλά και στα τοπικά πανεπιστήμια...

Τη διαχρονική σχέση των δύο κόσμων, ελληνικού και ρωσικού, πιστοποιεί και το γεγονός ότι από την εποχή των τσάρων ακόμα, (18ος-19ος αιώνας), στα πανεπιστήμια Πετρούπολης, Μόσχας, Κιέβου κ.α. μια από τις πρώτες σχολές που ιδρύθηκαν ήταν οι ανθρωπιστικές σπουδές στη βάση των αρχαίων ελληνικών κειμένων και γλώσσας...

Εν όψει των εορταστικών εκδηλώσεων για τα 200 χρόνια από τον ξεσηκωμό και την επανάσταση του 1821 κατά των Οθωμανών, θα ήταν ωφέλιμο να μελετηθεί και η εισφορά της Ρωσίας στον αγώνα όλων των λαών των Βαλκανίων...

* Το Sputnik δεν υιοθετεί απαραίτητα τις απόψεις που εκφράζονται

ΠΡΟΤΥΠΑ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣΣΥΖΗΤΗΣΗ
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ FACEBOOKΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ SPUTNIK