04:26 20 ΟΚΤΩΒΡΙΟY 2019
Γέλιο

Πρωταπριλιά στην Ελλάδα: Ο τάφος του Σωκράτη και... η εκκένωση της Αθήνας λόγω νέφους

CC0
ΕΛΛΑΔΑ
Λήψη σύντομου url
Από
0 30
Βρείτε μας

Ο «τάφος του Σωκράτη στην Ακρόπολη» και η «εκκένωση της Αθήνας λόγω ατμοσφαιρικής ρύπανσης» είναι δύο από τις πλέον επιτυχημένες πρωταπριλιάτικες φάρσες που σκαρώθηκαν στην Ελλάδα.

Πρωταπριλιά σήμερα… ή αλλιώς η ημέρα που δικαιούμαστε να πούμε και ένα μικρό, αθώο ψέμα. Ψέμα, το οποίο έχει ως στόχο να διακωμωδήσουμε πρόσωπα και καταστάσεις και φυσικά, να προκαλέσουμε άφθονο γέλιο.

Ο εορτασμός της Πρωταπριλιάς διαθέτει μία μακρά παράδοση στην Ελλάδα, καθώς σύμφωνα με την Ελληνική Λαογραφική Εταιρεία συναντάται στον ελλαδικό χώρα αρκετά χρόνια πριν την επίσημη ίδρυση τους ελληνικού κράτους, το 1828.

Αν και επικρατεί ασάφεια για τον ακριβή χρονικό προσδιορισμό της υιοθέτησης αυτού του ξενόφερτου εθίμου, ο ελληνικός εορτασμός της Πρωταπριλιάς δεν έχει τίποτα να ζηλέψει από τον αντίστοιχο εορτασμό στις χώρες της Δυτικής Ευρώπης.

Ο «τάφος του Σωκράτη στην Ακρόπολη» και η «εκκένωση της Αθήνας λόγω ατμοσφαιρικής ρύπανσης» συνιστούν δύο από τα ψέματα — σήμα κατατεθέν της Πρωταπριλιάς, προξενώντας τόσο γέλιο, όσο και… ανησυχία.

«Ο τάφος του Σωκράτη στην Ακρόπολη»

To 1995, το υπουργείο Πολιτισμού αποφάσισε να «τιμήσει» το έθιμο και να προβεί σ' ένα μικρό… ψεματάκι. Με ανακοίνωσή του, γνωστοποίησε ότι αρχαιολόγοι εντόπισαν τον τάφο του Σωκράτη. Μάλιστα, ως «αλατοπίπερο» πρόσθεσε ότι μέσα σ' αυτόν εντοπίστηκε και ένας αμφορέας, εντός του οποίο υπήρχαν ίχνη κώνειου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο αρχαίος φιλόσοφος άφησε την τελευταία του πνοή το 399 π.Χ., πίνοντας κώνειο, καθώς είχε καταδικαστεί σε θάνατο για… ασέβεια προς τους Θεούς και για διαφθορά των νέων.

Όπως είναι φυσικό, η ανακάλυψη του τάφου του Σωκράτη έκανε πολύ γρήγορα τον γύρο του κόσμου, με αρκετά διεθνή μέσα ενημέρωσης, ανάμεσα στα οποία και το γαλλικό πρακτορείο ειδήσεων, να σπεύδουν να αναπαραγάγουν την είδηση.

Μετά τη διάχυτη αναστάτωση και ύστερη από μία σειρά αλληλοσυγκρουόμενων πληροφοριών, το υπουργείο Πολιτισμού αποφάσισε να αποκαταστήσει την Ελλάδα και να διευκρινίσει ότι επρόκειτο για… ψέμα στο πλαίσιο της Πρωταπριλιάς.

«Η εκκένωση της Αθήνας»

Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 70' και του 80', η Αθήνα αντιμετώπιζε ένα οξύ πρόβλημα ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Η αλόγιστη εκπομπή διοξειδίου του άνθρακα, η αποψίλωση των δασών και η επικράτηση του «μπετόν» είχαν οδηγήσει τους επιστήμονες να κρούσουν επανειλημμένως το «καμπανάκι» του κινδύνου.

Αυτή η ανησυχία αποτέλεσε έμπνευση για τον εορτασμό της Πρωταπριλιάς, με τον εκφωνητή του κεντρικού δελτίου ειδήσεων της κρατικής ραδιοτηλεόρασης να καλεί τους κατοίκους της πρωτεύουσας να εγκαταλείψουν την πόλη, λόγω του υψηλού κινδύνου από τα υπερβολικά επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης.

Το «τρικ», ωστόσο, έφερε τα αντίθετα του επιθυμητού αποτελέσματα, καθώς αντί για γέλιο προκάλεσε πανικό, με το ζήτημα μάλιστα, να προσλαμβάνει ευρείες διαστάσεις, φθάνοντας έως και τη Βουλή των Ελλήνων.

Το αποτυχημένο — εκ του αποτελέσματος — ψέμα είχε και παράπλευρες απώλειες, καθώς λίγες ώρες αργότερα οδηγήθηκε σε παραίτηση ο διευθυντής ειδήσεων της δημόσιας τηλεόρασης.

Οι… αποδημητικοί πιγκουίνοι

Αντίστοιχες πλάκες έχουν «σκαρωθεί» κατά καιρούς και στο εξωτερικό. Μία από τις πλέον επιτυχημένες — και σχετικά πρόσφατη χρονικά — συνίσταται στους… αποδημητικούς πιγκουίνους.

Το 2008, στο ντοκιμαντέρ «Θαύμα της Εξέλιξης», το οποίο μεταδόθηκε από το BBC, γινόταν λόγος για την «εξέλιξη» του είδους των πιγκουίνων που ζούσαν στην Ανταρκτική, ως επιβεβαίωση της Θεωρίας του Δαρβίνου.

Σύμφωνα με το πρωταπριλιάτικο αστείο, οι εξαιρετικά δυσμενείς καιρικές συνθήκες του Νότιου Πόλου «οδηγούσαν» ορισμένους πιγκουίνους στο να ανακτούν την πτητική τους ικανότητα και να «ταξιδεύουν» χιλιάδες μίλια μακριά, στα δάση της Νότιας Αμερικής, προκειμένου να προστατευτούν από το ψύχος.
Φυσικά, κάτι τέτοιο δεν ίσχυε. Αντίθετα, αποτελούσε ένα έξυπνο τέχνασμα του BBC, με αφορμή την ημέρα της Πρωταπριλιάς.

Πώς ξεκίνησαν όλα

Η προέλευση της Πρωταπριλιάς εξακολουθεί να συνιστά αντικείμενο έρευνας, καθώς οι επιστήμονες αδυνατούν να καταλήξουν σε μία συγκεκριμένη ερμηνευτική προσέγγιση. Ως εκ τούτου, έχουν αναπτυχθεί αρκετές θεωρίες σχετικά με τη «γέννηση» του εθίμου, ενώ αρκετοί ευρωπαϊκοί λαοί διεκδικούν την «πατρότητά» του.

Η πρώτη, κύρια θεωρία «τοποθετεί» την προέλευση της Πρωταπριλιάς στη Γαλλία του 16ου αιώνα. Σύμφωνα με τον Μηνά Αλεξιάδη, καθηγητή Λαογραφίας στο τμήμα Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα ως Πρώτη Ημέρα του Έτους θεωρούταν η 1η Απριλίου.

Το 1564, όμως, ο Κάρολος Θ' μετέφερε την Πρωτοχρονιά την 1η Ιανουαρίου, όπως ακριβώς συνέβαινε και στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες. Ωστόσο, ορισμένοι συνέχισαν να γιορτάζουν την Πρωτοχρονιά την 1η Απριλίου, γεγονός το οποίο συνεπαγόταν την κοροϊδία και το γέλιο όσων Γάλλων αποδέχθηκαν την αλλαγή και ξεκίνησαν να γιορτάζουν την Πρωτοχρονιά την 1η Ιανουαρίου.

Μια δεύτερη θεωρεία σχετίζεται με τους Κέλτες, οι οποίοι ξεκινούσαν την περίοδο του ψαρέματος την 1η Απριλίου. Ωστόσο, αρκετές φορές γυρνούσαν σπίτι με… άδεια δίχτυα, με αποτέλεσμα ορισμένοι εξ αυτών να «εφευρίσκουν» διάφορα ψέματα και κάλπικες ιστορίες, προκειμένου να δικαιολογήσουν την ατυχή ψαριά.

Όπως είναι φυσικό, από τις διάφορες θεωρίες δεν θα μπορούσε να απουσιάζουν και οι δεισιδαιμονίες, καθώς αρκετοί εκτιμούν ότι η Πρωταπριλιά συμβολίζει τη μετάβαση σε μία νέα εποχή και επομένως για να προφυλαχθείς από κάποιο εχθρό ή δαίμονα, οφείλεις να «επιστρατεύσεις» ένα ψέμα για να ξεγελάσεις το… κακό.

Ανεξάρτητα της προέλευσης, πάντως, το έθιμο της Πρωταπριλιάς συνεχίζεται να εορτάζεται σ' όλο τον κόσμο, παραμένοντας μία από τις πλέον δημοφιλείς γιορτές —ιδίως ανάμεσα στα παιδιά.

Tags:
γιορτή, ψεύτικη είδηση, Πιγκουίνοι, Πρωταπριλιά, Σωκράτης, Ακρόπολη, Ελλάδα, Αθήνα
ΠΡΟΤΥΠΑ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣΣΥΖΗΤΗΣΗ
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ FACEBOOKΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ SPUTNIK