22:31 05 ΑΥΓΟΥΣΤΟY 2020
ΕΛΛΑΔΑ
Λήψη σύντομου url
Από
0 30
Βρείτε μας

Κι όμως όλοι το κάνουμε... και η Πρωταπριλιά είναι απλώς η ημέρα που γινόμαστε πιο δημιουργικοί ή ίσως απελευθερωνόμαστε. Ο ψυχολόγος Βαλάντης Χουτοχρήστος μας εξηγεί την αλήθεια πίσω από το ψέμα.

Τα ψέματα είναι στη φύση του ανθρώπου, κάθε ανθρώπου, ανεξαρτήτως φύλου. Γιατί όμως επιλέγουμε αυτή την οδό και τι σημαίνει αυτή η τάση του ανθρώπου; Ισχύει ότι οι γυναίκες είναι πιο επιρρεπείς;

Γιατί λέμε ψέματα;

Καταρχάς, θα λέγαμε ότι είναι στη φύση μας να λέμε ψέματα! Η διάθεση να λέμε ψέματα μοιάζει να συνδέεται με την εξελικτική πορεία και την φύση του ανθρώπου. Επίσης, από παιδιά είχαμε μάθει να λέμε αρκετά ψέματα, καθώς τότε η φαντασία είχε έναν πρωταγωνιστικό ρόλο, με αποτέλεσμα το ψέμα και η αλήθεια να συγχέονται συχνά.

Όλοι λέμε ψέματα! Άλλοι μικρότερα και πιο αθώα ψέματα, άλλοι μεγαλύτερα η σοβαρότερα. Ωστόσο, πάλι θεωρείται σχετικό το αν ένα ψέμα είναι σοβαρό ή όχι.

Εξαρτάται από διάφορους παράγοντες, όπως η περίσταση ή τα κίνητρα αυτού που ψεύδεται. Για παράδειγμα, λέει κάποιο ψέμα για να αποφύγει κάποια μεγαλύτερη αναστάτωση ή για να εξαπατήσει κάποιον;

Τι κρύβεται πίσω από την τάση/ανάγκη για να πούμε ψέματα;

Γενικότερα, η έννοια του ψέματος είναι συνδεδεμένη με την παραποίηση της Πραγματικότητας. Έτσι λοιπόν μπορεί να λέμε ψέματα γιατί δεν αποδεχόμαστε την πραγματικότητα λόγω προσωπικής ανασφάλειας π.χ. δεν λέμε την ακριβή ηλικία μας.

Επίσης, ενδέχεται να λέμε ψέματα όταν θέλουμε να αποφύγουμε την προσωπική μας έκθεση και συναισθηματική έκφραση. Για παράδειγμα, όταν κάποιος μας ρωτάει πως είναι η διάθεση μας, μπορεί να του πούμε ότι «είμαστε καλά» (ενώ δεν είμαστε) για να αποφύγουμε περαιτέρω εξηγήσεις.

Ο Βαλάντης Χουτοχρήστος, ψυχολόγος, ψυχοδυναμικός ψυχοθεραπευτής, επιστημονικά υπεύθυνος του PsychoTherapy Lab
© Φωτογραφία : Βαλάντης Χουτοχρήστος
Ο Βαλάντης Χουτοχρήστος, ψυχολόγος, ψυχοδυναμικός ψυχοθεραπευτής, επιστημονικά υπεύθυνος του PsychoTherapy Lab

Άλλες φορές πάλι, μπορεί να πούμε ένα ψέμα για να αποφύγουμε μια «τιμωρία» ή για να προστατέψουμε τον εαυτό μας (ή και κάποιον άλλον) από μια μεγαλύτερη αναστάτωση («κατά συνθήκη» ψέματα).

Τέλος, υπάρχει και η παθολογική κατάσταση της μυθομανίας, όπου το άτομο ζει μια παράλληλη φανταστική πραγματικότητα, οργανωμένη σε μεγάλα ψέματα. Σε αυτή την περίπτωση, το άτομο χρειάζεται ψυχοθεραπευτική (ή και φαρμακευτική) υποστήριξη.

Υπάρχει η πεποίθηση ότι οι γυναίκες λένε πιο συχνά ψέματα από τους άντρες, έχει πραγματικά το ψέμα φύλο;

Ναι, είναι αλήθεια ότι υπάρχουν κάποιες έρευνες που δείχνουν ότι οι γυναίκες λένε περισσότερα ψέματα από τους άνδρες. Έχω την αίσθηση ότι οι έρευνες αυτές βασίζονται κυρίως σε θέματα που αφορούν κάποια στερεότυπα σχετικά με την εικόνα της γυναίκας που «πρέπει» να δείχνει νέα, όμορφη και αδύνατη.

Έτσι, μια γυναίκα ενδέχεται να πει ευκολότερα κάποια ψέματα σχετικά με την ηλικία ή το βάρος της.

Προσωπικά, δε θεωρώ ότι το φύλο αποτελεί έναν σημαντικό παράγοντα για να μετρήσουμε το ψέμα. Έχω γνωρίσει άνδρες θεραπευόμενους στο γραφείο μου, που λέγανε αρκετά ψέματα στη σύντροφο ή τους φίλους τους μέχρι να αρχίσουν να εμπιστεύονται τις προσωπικές τους ανάγκες και να εκφράζονται πλέον με ειλικρίνεια στους κοντινούς τους ανθρώπους για τα συναισθήματά τους.

Ποια είναι τα κατά συνθήκη ψεύδη και αν είναι κάποιες φορές απαραίτητα;

Τα «κατά συνθήκη ή λευκά» ψέματα μοιάζουν να είναι τα πλέον αποδεκτά ψέματα από την κοινωνία μας. Και αυτό γιατί τα λέμε όλοι, ακόμα και οι πιο ειλικρινείς! Συνήθως, χρησιμοποιούμε τα κατά συνθήκη ψεύδη για να προστατεύσουμε ή να μην πληγώσουμε κάποιον. Για παράδειγμα, μπορεί να πούμε σε κάποιον φίλο ότι μας αρέσει ένα δώρο που μας έκανε, ή μπορεί να πούμε ένα ψέμα για τα καινούρια ρούχα κάποιου για να μην τον στεναχωρήσουμε.

Πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε έναν άνθρωπο που μας λέει ψέματα;

Θα πρότεινα αρχικά να προσπαθήσουμε να αποδεχτούμε την ανάγκη του ατόμου να λέει κάποια ψέματα, αρκεί βέβαια αυτά να μην έχουν σοβαρές επιπτώσεις για εμάς.

Συνήθως, τα άτομα που λένε συχνά ψέματα, δυσκολεύονται να εμπιστευτούν και να εκφράσουν τα πραγματικά τους συναισθήματα!

Tags:
ψέμα, ψυχολόγος, άνθρωπος, άνδρας, γυναίκα, Πρωταπριλιά
ΠΡΟΤΥΠΑ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣΣΥΖΗΤΗΣΗ
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ SPUTNIKΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ FACEBOOK