08:59 30 ΟΚΤΩΒΡΙΟY 2020
ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Λήψη σύντομου url
Από ,
0 53
Βρείτε μας

Ένας μαραθώνιος διαβουλεύσεων στη Σύνοδο Κορυφής που στιγματίστηκε από αποσύρσεις του κειμένου κατόπιν ελληνικού και κυπριακού «βέτο», ολοκληρώθηκε με συμφωνία. Ελλάδα και Κύπρος κέρδισαν ή έχασαν από το αποτέλεσμα;

Χωρίς κυρώσεις στην Τουρκία ολοκληρώθηκε η πρώτη ημέρα της μαραθώνιας Συνόδου Κορυφής του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Το κείμενο που άλλαξε αρκετές φορές κατά τη διάρκεια της νύχτας, μετά από ελληνική πρωτοβουλία τονίζει τη στήριξη της ΕΕ σε Ελλάδα και Κύπρο εκφράζοντας κάποιες δεσμεύσεις για αντίδραση της Ευρώπης σε περίπτωση η Τουρκία επιμείνει στη στάση των προκλήσεων. Σε περίπτωση ανανεωμένων μονομερών ενεργειών ή προκλήσεων κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου, η Ε.Ε. θα χρησιμοποιήσει όλα τα μέσα και τις επιλογές που έχει στη διάθεσή της.

«Υπό τον όρο ότι θα συνεχιστούν οι εποικοδομητικές προσπάθειες και θα τερματιστούν οι παράνομες ενέργειες έναντι της Ελλάδας και της Κύπρου, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφωνεί να δρομολογήσει θετικό πολιτικό θεματολόγιο ΕΕ-Τουρκίας» αναφέρει, μεταξύ άλλων, το κείμενο συμπερασμάτων της Συνόδου που δόθηκε στη δημοσιότητα. 

Παράλληλα συμφωνήθηκαν κυρώσεις κατά της Λευκορωσίας.

Τις προηγούμενες ημέρες, αλλά και εβδομάδες, αρκετοί αναλυτές περίμεναν ή θεωρούσαν ακόμα και δεδομένη την επιβολή κυρώσεων στην Τουρκία, κάτι που διπλωματικές πηγές διέψευδαν.

Οι επιδιώξεις της ελληνικής πλευράς για «αυτόματες κυρώσεις» δεν ευοδώθηκαν.

«Αυτό που πρέπει να γίνει αντιληπτό είναι ότι η ΕΕ δεν είναι ένα ενιαίο σύνολο. Αποτελείται από 26 κράτη (σ.σ. εκτός της Ελλάδας) που το καθένα έχει τα συμφέροντά του. Στην Ελλάδα ορισμένοι κύκλοι καλλιεργούν την ψευδαίσθηση ότι οι διεθνείς οργανισμοί θα προσφέρουν κάτι στα εθνικά θέματα. Θα ήταν εξωπραγματικό να περιμένουμε κάτι άλλο από αυτό που τελικά έγινε, δηλαδή από τη μη επιβολή κυρώσεων. Η ΕΕ δεν μπορεί να λειτουργήσει ως ενιαίο κράτος, αλλά πρόκειται για μια χαλαρή συνεργασία κρατών. Οι πόθοι περί ενιαίας πολιτικής βρίσκονται στη σφαίρα της φαντασίας» επισημαίνει στο Sputnik ο στρατηγικός αναλυτής, Ευθύμιος Πέτρου.

«Η Γερμανία στηρίζει την παραγωγή της σε μια σειρά εργοστασίων στην Τουρκία. Πώς θα μπορούσε να μπλοκάρει την τελωνειακή ένωση ΕΕ-Τουρκίας; Θα ήταν αδύνατο να επιβάλει κυρώσεις» προσθέτει.

Σε μια πρώτη αποτίμηση, προβαίνει στο Sputnik o Αντώνης Κλάψης, επίκουρος καθηγητής Διπλωματίας και Διεθνούς Οργάνωσης, στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου:

«Ούτε κερδίσαμε ούτε χάσαμε. Ενώ πέρασαν κάποιες από τις θέσεις μας, θα επιθυμούσαμε σίγουρα να υπάρξουν και κυρώσεις. Πάντα υπάρχουν συμβιβασμοί στο πλαίσιο μιας Συνόδου. Απέναντι στη Λευκορωσία τα πράγματα ήταν ηπιότερα απ' όσα είχαν εξαγγελθεί. Επιβλήθηκαν κυρώσεις σε διάφορα πρόσωπα πλην του Λουκασένκο. Τελικά οι αποφάσεις αυτής της Συνόδου Κορυφής δεν αποτελούν κάποιο ορόσημο που θα αλλάξουν τη ροή της Ιστορίας».

Η κίνηση Μακρόν και το μήνυμα του «ενωμένου γαλλογερμανικού άξωνα»

Εν τω μεταξύ ορισμένα μόνο ΜΜΕ επισήμαναν το γεγονός ότι ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν έφυγε αργά το βράδυ της Πέμπτης από τη Σύνοδο, αφήνοντας τη Γερμανίδα καγκελάριο, Άνγκελα Μέρκελ, να τον εκπροσωπήσει.

Σύμφωνα με τον κανονισμό, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των κρατών της ΕΕ μπορούν να μεταβιβάσουν τα δικαιώματα ψήφου τους, κατά τις  συναντήσεις στις Βρυξέλλες σε κάποιον άλλον συμμετέχοντα (σ.σ. αρχηγό κράτους) στη Σύνοδο Κορυφής. Ο εσωτερικός κανονισμός του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου δεν προβλέπει, για παράδειγμα, εκπροσώπηση από έναν υπουργό.

Όπως επισημαίνουν αναλυτές, το μήνυμα που εκπέμπεται είναι ότι ο γαλλογερμανικός άξονας παραμένει ενωμένος κατά περιπτώσεις όπως αυτή.
«Υπάρχει μια πολυπλοκότητα στη σχέση Γερμανίας-Γαλλίας. Σε πολλά σημεία συμπλέουν, σε άλλα διαφωνούν.  Δεν μπορούμε να περιμένουμε να λύσουν οι Γάλλοι το πρόβλημά μας με την Τουρκία, επειδή -αν και έχουμε κάποια κοινά συμφέροντα- δεν σημαίνει ότι η υπόλοιπη ΕΕ θα τα αναγνωρίσει» αναφέρει ο Ε. Πέτρου.

«Η αρχική προσπάθεια της Ε.Ε. ήταν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να καταφέρει να κάνει αυτό που λέμε "να πατήσει τη σκανδάλη" προκειμένου να ξεκινήσει μια περισσότερο συνεκτική διττή στρατηγική έναντι της Τουρκίας» εξηγεί στο Sputnik ο αναπληρωτής καθηγητής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης, Σωτήρης Σέρμπος.

«Χθες έγινε μια προσπάθεια. Προφανώς στην Ευρώπη, ειδικά στα θέματα εξωτερικής πολιτικής, επειδή εξακολουθούν να υπάρχουν διαφορετικές οπτικές αντιμετώπισης της Τουρκίας, η λύση δεν είναι πάντοτε στο μέγιστο κοινό παρονομαστή. Ήταν σημαντικό ότι αποτυπώθηκε στα συμπεράσματα πως στην περίπτωση που η Τουρκία εγκαταλείψει το τραπέζι του διαλόγου και της διαπραγμάτευσης, -και εκεί γίνονται ρητές αναφορές στο κείμενο των συμπερασμάτων και για τα θέματα που μιλάμε και για την μεθοδολογία που πρέπει να ακολουθηθεί- το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεσμεύεται να ακολουθήσει μια σειρά από εργαλεία πολιτικής που προφανώς περιλαμβάνουν και τη λήψη περιοριστικών μέτρων» προσθέτει ο Σ. Σέρμπος.

«Όντως όμως δεν υπήρξε μια συμφωνία ώστε αυτή η διαδικασία να αυτοματοποιηθεί. Την ίδια στιγμή, αυτό αντανακλά και τη στρατηγική σημασία που συνεχίζει να έχει η Τουρκία για την Ευρώπη. Η Ευρώπη θέλει να δώσει μια ευκαιρία στη διπλωματία και επιβεβαιώθηκε ότι με βάση τους ενδοευρωπαϊκούς συσχετισμούς ισχύος, η Τουρκία εξακολουθεί να κρατάει ένα "πολύ πλούσιο διπλωματικό καλάθι" έναντι των Ευρωπαίων και αυτό το καλάθι είναι κάτι που επηρεάζει τις αντιλήψεις πολλών κρατών. Πρέπει, ωστόσο, να σπάσει κι αυτός ο φαύλος κύκλος, (δηλαδή) να προσπαθούμε να βρούμε βραχυπρόθεσμες διευθετήσεις για τις σχέσεις μας με την Τουρκία».

«Γι' αυτό χρειάζονται πολύ περισσότερα βήματα για την εκκίνηση της στρατηγικής που έγινε χθες και οι δύο της πυλώνες να αποκτήσουν σάρκα και οστά. Σε διαφορετική περίπτωση, η Άγκυρα θα προκρίνει ένα συναλλακτικό μοντέλο "δούναι και λαβείν" που είχαμε μέχρι σήμερα και αξιοποιούσε τις σχέσεις της με συγκεκριμένα κράτη μέλη τη ΕΕ» καταλήγει ο κ. Σέρμπος.

Η κυπριακή ήττα 

Η Κύπρος είχε επιμείνει ότι η ΕΕ έπρεπε να επιβάλλει κυρώσεις στην Τουρκία, αλλά τελικά φαίνεται ότι ικανοποιήθηκε από έναν συμβιβασμό που προβλέπει πως η Ευρώπη θα επανεξετάσει τη συμπεριφορά της Τουρκίας τον Δεκέμβριο και εάν δεν έχουν σταματήσει οι προκλήσεις, θα επιβάλει κυρώσεις σε εκείνη τη χρονική περίοδο.

«H κυπριακή εξωτερική πολιτική όχι μόνο δεν κατάφερε να επιτύχει τους στόχους τους οποίους είχε θέσει και να πραγματοποιήσει τις υψηλές προσδοκίες (που για ακόμα μια φορά λανθασμένα εξήγγειλε), αλλά επέτρεψε τη δημιουργία χειρότερων αποτελεσμάτων που μπορεί να επιφέρουν πολύ μεγαλύτερα προβλήματα στο μέλλον» επισημαίνει από την πλευρά του ο Ζήνωνας Τζιάρρας, ερευνητής στο PRIO Cyprus Centre και Συν-ιδρυτής του Geopolitical Cyprus.

«Αναφέρομαι στις νομικές δυσκολίες που ίσως αντιμετωπίσει η Κυπριακή Δημοκρατία στο μέλλον αναφορικά με την αναβάθμιση της Τελωνειακής Ένωσης δεδομένου ότι έχουν υποβαθμιστεί οι υποχρεώσεις της Τουρκίας. Η διασύνδεση των κυπριακών προβλημάτων με το θέμα της Λευκορωσίας τελικά δεν έγινε, το βέτο τελικά δεν απέφερε τα επιθυμητά, τα υπόλοιπα κράτη-μέλη δεν πείστηκαν (ή δεν υπέκυψαν), αλλά μάλλον το αντίθετο. Το αναμενόμενο αποτέλεσμα θα ήταν πιο ουσιαστικό αν περιλάμβανε σφοδρές κυρώσεις οικονομικού, εμπορικού ή χρηματοπιστωτικού τύπου» τονίζει ο κ. Τζιάρρας.

Από την πλευρά του, ο Ευθύμιος Πέτρου αναφέρει ότι «η Κύπρος πληρώνει το γεγονός ότι είναι μικρό κράτος» και καλεί «να επανέλθει σε ισχύ το δόγμα ενιαίου αμυντικού χώρου Ελλάδας-Κύπρου».

Tags:
Γερμανία, Γαλλία, κυρώσεις, Σύνοδος Κορυφής, Λευκορωσία, Κύπρος, Ελλάδα, ΕΕ, Τουρκία
ΠΡΟΤΥΠΑ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣΣΥΖΗΤΗΣΗ
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ SPUTNIKΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ FACEBOOK