13:25 21 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟY 2020
ΚΟΣΜΟΣ
Λήψη σύντομου url
0 10
Βρείτε μας

Στις 4 Μαρτίου 2018 ο πρώην κατάσκοπος Σεργκέι Σκριπάλ και η κόρη του «δηλητηριάστηκαν από νευροτοξικό παράγοντα» στο Σάλσμπερι του Ηνωμένου Βασιλείου. Πολλές είναι οι λεπτομέρειες που δεν ταιριάζουν και μυστήριο παραμένει τι πραγματικά συνέβη.

Ήταν 4 Μαρτίου του 2018 όταν οι Σκριπάλ μεταφέρθηκαν σε νοσοκομείο στο Σάλσμπερι. Μέσα σε λίγες ημέρες η βρετανίδα πρωθυπουργός Τερέζα Μέι θα ισχυριζόταν ότι είχαν δηλητηριαστεί με τον νευροτοξικό παράγοντα που ονομάζεται «Νόβιτσοκ» και ήταν «πολύ πιθανό» η ρωσική κυβέρνηση να βρίσκεται πίσω από το χτύπημα.

Ακολούθησε πόλεμος λέξεων, κυρώσεις και διπλωματικές απελάσεις, με τις σχέσεις μεταξύ Λονδίνου και Μόσχας να βρίσκονται στο χειρότερο σημείο από τον Ψυχρό Πόλεμο και ίσως χειρότερα. Δεν έχουν λείψει οι συχνά φαντασιόπληκτες θεωρίες προερχόμενες από το επίσημους του Ηνωμένου Βασιλείου και στηριζόμενες «ανοιχτές πηγές ερευνητών» στηριζόμενων από το ΝΑΤΟ όπως οι Bellingcat, αλλά καμία θεωρία δεν έφερε ποιο κοντά τον κόσμο στο να μάθει τι πραγματικά συνέβη.

Το επίσημο αφήγημα: Η Ρωσία το έκανε

Από την αρχή η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου, τα φίλα προσκείμενα μέσα και οι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, αρχής γενομένης από τις ΗΠΑ, «κλείδωσαν» στο ότι η υποτιθέμενη δηλητηρίαση ήταν έργο των ρωσικών υπηρεσιών πληροφοριών. Ο νευροτοξικός παράγοντας «Νόβιτσοκ», υποστήριξαν, φτιάχνεται μόνο στη Ρωσία. Κανείς άλλος δεν θα μπορούσε να το είχε κάνει.

Τον Σεπτέμβριο, το επίσημο αφήγημα ήταν ότι δύο αξιωματούχοι των στρατιωτικών μυστικών υπηρεσιών (GRU) είχαν πετάξει απευθείας από τη Μόσχα, αφήνοντας, υποτίθεται, ίχνη του δηλητηρίου στο δωμάτιο του ξενοδοχείου τους και αποτυπώθηκαν σε κάμερα κλειστού δικτύου στο Σάλσμπερι στις 4 Μαρτίου. Αυτοί υποτίθεται ότι δηλητηρίασαν τους Σκριπάλ ρίχνοντας τον νευροτοξικό παράγοντα στο πόμολο της πόρτας του σπιτιού τους.

Υπάρχει όμως ένα μικρό πρόβλημα με όλο αυτό: Δεν βγάζει νόημα, δεδομένων των αποδείξεων που έχουν δημοσιοποιηθεί. Ούτε υπήρξε άλλη απόδειξη που να παρασχέθηκε στη ρωσική κυβέρνηση.

Το Λονδίνο ψεύδεται, σύμφωνα με τη Μόσχα

Τόσο το Κρεμλίνο όσο και το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών αρνούνται κατηγορηματικά ότι η Ρωσίας είχε οποιαδήποτε σχέση με τα γεγονότα στο Σάλσμπερι. Τον Απρίλιο η εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα δήλωσε ότι η υποτιθέμενη δηλητηρίαση ήταν «ψεύτικο περιστατικό που ωφελούσε ή ίσως διοργανώθηκε από τις βρετανικές μυστικές υπηρεσίες προκειμένου προκαλέσει φθορά στη Ρωσία και την πολιτική της ηγεσία».

Ο εκπρόσωπος της Μόσχας στον Οργανισμό για την Απαγόρευση Χημικών Όπλων Αλεξάντερ Σούλγκιν έκανε λίστα με τα οχτώ μεγάλα ψέματα της επίσημης ιστορίας του Ηνωμένου Βασιλείου.

Τα βρετανικά ΜΜΕ παρήγαγαν περίπου 100 θεωρίες για το τι ακριβώς συνέβη στο Σάλσμπερι, επικαλούμενα διάφορες ανώνυμες διαρροές, αλλά καμία πραγματική απόδειξη δεν έχει εμφανιστεί, δήλωσε ο ρώσος πρέσβης στο Ηνωμένο Βασίλειο Αλεξάντερ Γιακοβένκο τον Σεπτέμβριο. «Το βασικό επιχείρημα της βρετανικής κυβέρνησης ότι μόνο η Ρωσία μπορεί να παράξει αυτό το είδος του δηλητηρίου είναι απλά λάθος» δήλωσε.

Η Ρωσία επανειλημμένα δήλωσε ότι ήταν πρόθυμη να συνδράμει στην έρευνα, αν η Βρετανία ακολουθούσε τους κανόνες για το πώς γίνεται αυτό. Ωστόσο, όλα τα ρωσικά αιτήματα έπεσαν στο κενό και το Λονδίνο συγκέντρωνε συμμάχους για να τιμωρήσει τη Ρωσία.

Ήταν Νόβιτσοκ τελικά;

Ο θανατηφόρος νευροτοξικός παράγοντας αναπτύχθηκε στη Σοβιετική Ένωση τη δεκαετία του '70 στο πλαίσιο προγράμματος με την ονομασία «Foliant» υπό τον τίτλο «novichok» (νεοεισελθείς).

Η φόρμουλα και η διαδικασία ανάπτυξης είναι γνωστή στους ειδικούς όπλων στη Δύση εδώ και δεκαετίες, συμπεριλαμβανομένων και ατόμων που εμπλέκονται στην εφεύρεσή του, που μετακόμισαν εκτός Ρωσίας μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης.

Ο Τσέχος πρόεδρος Μίλος Ζέμαν επίσης διέψευσε τον ισχυρισμό του Ηνωμένου Βασιλείου ότι μόνο η Ρωσία φτιάχνει το Νόβιτσοκ, λέγοντας ότι τον Μάιο η χώρα του επίσης έφτιαξε και στη συνέχει κατέστρεψε μικρή παρτίδα. Αυτό θα έπρεπε να είχε εξαλείψει τους ισχυρισμούς του Λονδίνου, το οποίο ωστόσο απλά άλλαξε αφήγημα, λέγοντας ότι ήταν επιβεβαιωμένο πως το Νόβιτσοκ προήλθε από τη Ρωσία. Δεν ήταν, και σύμφωνα με τον ΟΑΧΟ, δεν μπορούσε να εντοπιστεί η προέλευσή του εξαιτίας της υψηλής καθαρότητας του δηλητηρίου.

Όσοι αμφισβητούν το αφήγημα της Βρετανίας υπέδειξαν ότι το εργαστήριο χημικών και βιοχημικών όπλων είναι λίγα χιλιόμετρα πιο μακριά στην Porton Down.

Κανείς δεν έχει προσφέρει ικανοποιητική εξήγηση για το πώς ο θανατηφόρος νευροτοξικός παράγοντας άμεσης δράσης, που υποτίθεται ότι απλώθηκε στο πόμολο των Σκριπάλ το πρωί, προκάλεσε σε εκείνον και την κόρη του λιποθυμία αρκετές ώρες αργότερα, δεν σκότωσε κανέναν και δεν πείραξε κανέναν άλλο.

Ο Σεργκέι Σκριπάλ όπως εμφανίζεται σε κάμερα κλειστού κυκλώματος τον Φεβουράριο του 2018
© AP Photo / ITN
Ο Σεργκέι Σκριπάλ όπως εμφανίζεται σε κάμερα κλειστού κυκλώματος τον Φεβουράριο του 2018

Τι συνέβη στους Σκριπάλ;

Ο πρώην σοβιετικός και ρώσος αξιωματούχος των μυστικών υπηρεσιών Σεργκέι Σκριπάλ, συνελήφθη το 2004 και καταδικάστηκε για υψίστη προδοσία για κατασκοπεία υπέρ της Δύσης.

Καταδικάστηκε σε 13 χρόνια φυλάκιση αλλά αφέθηκε ελεύθερος και εστάλη στο Ηνωμένο Βασίλειο στο πλαίσιο ανταλλαγής κατασκόπων. Εγκαταστάθηκε στο Σάλσμπερι.

Ο βρετανικές αρχές ανέφεραν ότι τόσο ο Σεργκέι όσο και η κόρη του Γιούλια, ρωσίδα που πραγματοποιούσε επίσκεψη στον πατέρα της, επέζησαν της επίθεσης και σταδιακά πήραν εξιτήριο από το νοσοκομείο. Ο Σεργκέι δεν έχει εμφανιστεί δημόσια. Η Γιούλια εξέδωσε ανακοίνωση μέσω της βρετανικής αστυνομίας και εμφανίστηκε σε μία παράξενη συνέντευξη στο Reuters τον Μάιο, χωρίς να ζητήσει επικοινωνία με ρώσους αξιωματούχους ή την οικογένειά της.

Ρώσοι διπλωμάτες δεν έλαβαν ποτέ άδεια για να έχουν πρόσβαση στους πολίτες τους. Η πρεσβεία στο Λονδίνο περιέγραψε τη δήλωση της Γιούλια ως ύποπτη και πιθανόν μη αυθεντική. Η ξαδέρφη της Βικτόρια εκτιμά το ίδιο και προσπάθησε να βγάλει βίζα για να επισκεφθεί τους Σκριπάλ στο Ηνωμένο Βασίλειο αλλά δεν της εγκρίθηκε.

Από αυτή την άποψη οι Σκριπάλ εξαφανίστηκαν. Οι συγγενείς τους δεν έχουν μάθει το παραμικρό και υπάρχουν φήμες ότι έχουν επανεγκατασταθεί στις ΗΠΑ και έχουν αλλάξει στοιχεία.

Ο ελιγμός του Έιμσμπερι

Στις 4 Ιουλίου η βρετανική αστυνομία ανέφερε ότι ζευγάρι δηλητηριάστηκε στο Έιμσμπερι, μία πόλη στο Γουίλτσάιρ, όχι μακριά από το Σάλσμπερι. Ο Τσάρλι Ρόουλι 45 ετών επανέκαμψε. Η σύντροφός του Ντον Στέρτζες 44 ετών πέθανε στο νοσοκομείο.

Η Στέρτζες και ο Ρόουλι σύμφωνα με τις αναφορές αισθάνθηκαν ασθένεια αφού βρήκαν ένα μπουκάλι αρώματος Nina Ricci στα σκουπίδια. Το άρωμα, που ήταν ακόμα με το περιτύλιγμά του, υποτίθεται ότι είχε Νόβιτσοκ. Το ερώτημα παραμένει για το πώς το μπουκάλι κατέληξε εκεί (ακόμα θανατηφόρο, μετά από τέσσερις μήνες). Η αστυνομία του Ηνωμένου Βασιλείου αργότερα δήλωσε ότι δεν μπορούσε να επιβεβαιώσει αν το Νόβιτσοκ στο οποίο το ζευγάρι από το Έιμσμπερι εκτέθηκε ήταν από την ίδια παρτίδα με το δηλητήριο που χρησιμοποιήθηκε στους Σκριπάλ στο Σάλσμπερι. Η πλοκή πυκνώνει.

Οι απίθανες πρώτες αναφορές

Οι πρώτες αναφορές για την «δηλητηρίαση» των Σκριπάλ έκαναν λόγο για «μία νοσοκόμα εκτός υπηρεσίες που εργαζόταν στη Σιέρα Λεόνε όταν ξέσπασε ο Έμπολα» που παρείχε τις πρώτες βοήθειες αφού βρέθηκαν αναίσθητοι σε παγκάκι στο πάρκο.

Χρειάστηκαν αρκετοί μήνες μέχρι να αποκαλυφθεί ότι δεν ήταν άλλη από την Συνταγματάρχη Άλισον ΜακΚόρτ, επικεφαλής νοσηλευτικού προσωπικού του βρετανικού στρατού. Η 16χρονη κόρη της Άμπιγκέιλ τη βοήθησε και ήταν υποψήφια για βραβείο. Παρά το γεγονός ότι δεν είχαν προστατευτικά μέτρα οι ΜακΚόρτ δεν είχαν κανένα σύμπτωμα από το υποτιθέμενο θανατηφόρο νευροτοξικό παράγοντα. 

Παρά το γεγονός ότι ξόδεψε περισσότερα από 13,2 εκατ. δολ. Στη έρευνα για τις υποθέσεις σε Σάλισμπερι και Έιμσπμουρι, η βρετανική κυβέρνηση δημοσίευσε μέχρι τον Αύγουστο μηδαμινές ή καθόλου αποδείξεις για την «πολύ πιθανή» ρωσική εμπλοκή.

Η περίεργη περίπτωση των Πετρόφ και Μποσίροφ

Καθώς όλο και περισσότερες πληροφορίες πίεζαν το επίσημο αφήγημα, το υποστηριζόμενο από το Ατλαντικό Συμβούλιο Bellingcat παρενέβησαν στην υπόθεση, βρίσκοντας δύο Ρώσους που ήταν στο Σάλσμπερι στις 4 Μαρτίου, κατονομάζοντάς τους ως ύποπτους και κατηγορώντας τους ως μέλη των GRU.

Ο Αλεξάντερ Πετρόφ και ο Ρουσλάν Μποσίροφ
© AP Photo / Metroplitan Police
Ο Αλεξάντερ Πετρόφ και ο Ρουσλάν Μποσίροφ

Ο Πούτιν αντέδρασε λέγοντας ότι και οι δύο άντρες ήταν πολίτες και τους κάλεσε να εμφανιστούν δημοσίως. Έτσι κι έκαναν, δίνοντας συνέντευξη στο RT στις 13 Σεπτεμβρίου. Επέμειναν ότι ήταν απλοί φίλοι, πολίτες, τουρίστες που επισκέφθηκαν το Σάλσμπερι και τον διάσημο καθεδρικό ναό, ενώ αρνήθηκαν ότι είχαν οποιαδήποτε σύνδεση με το μπουκάλι του αρώματος.

Πρώην ερευνητής της Σκότλαντ Γιαρντ Τσάρλς Σέμπριτζ είχε αμφιβολίες για το ενδεχόμενο οι δύο να είναι κατάσκοποι, δηλώνοντας στο RT ότι είχαν «αφήσει πολύ καθαρά ίχνη από στοιχεία που ήταν σαν σχεδιασμένα, ή τουλάχιστον σχεδόν αναπόφευκτα οδηγούσαν στα συμπεράσματα που η αστυνομία και οι αρχές είχαν καταλήξει». Αυτό ήταν να δείχνουν τη Ρωσία.

Στο μεταξύ, οι «ντετέκτιβ» του Bellingcat δεν ήταν ικανοποιημένοι από την «ταυτοποίηση» των Πετρόφ και Μποσίροφ. Και ξεκίνησαν να αποδείξουν ότι οι άντρες ήταν στην πραγματικότητα σούπερ κατάσκοποι της Ρωσίας.

Ο Μποσίροφ, ισχυρίστηκαν στα τέλη Σεπτεμβρίου, ήταν ο υψηλόβαθμος κομάντο Συνταγματάρχης Ανατόλι Τσεπίγκα και ο Πετρόφ αντίστοιχα ένας διακεκριμένος στρατιωτικός ο Αλεξάντερ Μίσκιν.

Δεν σταμάτησαν εκεί, επίσης ισχυρίστηκαν ότι οι ρωσικές υπηρεσίες ασφαλείας είχαν πιέσει το Ηνωμένο Βασίλειο να εκδώσει βίζες στους κατασκόπους και ακόμα ότι υπήρχε και «τρίτος ύποπτος», ένας Σεργκέι Φεντότοφ, που ίσως είχε επίσης ανάμειξη με κάποιος τρόπο στο Brexit.

Πρώτα κυρώσεις, μετά αποδείξεις

Οι σύμμαχοι των βρετανών στην Ευρώπη και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού δεν περίμεναν για αποδείξεις προκειμένου να ενεργήσουν κατά της Μόσχας. Απέλασαν άμεσα περισσότερους από 150 ρώσους διπλωμάτες, συμπεριλαμβανομένων και διπλωματών από την αποστολή στον ΟΗΕ.

Στα τέλη Μαρτίου η εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Χέδερ Νάουερτ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ ήταν ικανοποιημένες και αρκούσε ο λόγος της Βρετανίας για το τι συνέβη στο Σάλσμπερι. Η Ουάσιγκτον αργότερα επέβαλε δραστικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας κατηγορώντας την για «χρήση χημικών όπλων».

Τον Ιανουάριο, οι βρετανικές αρχές ενημέρωσαν γείτονες των Σκριπάλ στο Σάλσμπερι ότι θα κατεδάφιζαν το σπίτι των Σκριπάλ, καταστρέφοντας έτσι αποτελεσματικά τη σκηνή του εγκλήματος χωρίς να έχουν εμφανίσει ίχνος αποδείξεων στη Ρωσία.

Integrity Initiative

Η «έρευνα» του Bellingcat προωθουνταν ακούραστα από δημοσιογράφους και ακτιβιστές που κατέληξαν να έχουν εκτεθεί τον Νοέμβριο ως στελέχη του «Integrity Initiative», σκιώδους ομάδα που εργάζεται για λογαριασμό του χρηματοδοτούμενου από την κυβέρνηση Ινστιτούτου Statecraft.

Τα έγγραφα που αποκάλυπταν την II και IFS αναρτήθηκαν στο διαδίκτυο από χάκερς που ισχυρίζονταν ότι ήταν κομμάτι των Anonymous και το «δίκτυο των δικτύων» βρέθηκε να ελέγχεται για τον χαρακτηρισμό του ηγέτη των Εργατικών Τζέρεμι Κόρμπιν ως ανδρείκελου του Κρεμλίνου φαινομενικά για την ευγενική του σταυροφορία κατά της αντιρωσικής παραπληροφόρησης.

Ένα από τα έγγραφα ήταν το «αφήγημα» για την υπόθεση Σκριπάλ που κατηγορούσε τη Ρωσία και αντανακλώντας εντελώς την επίσημη ιστορία όπως διατυπώθηκε από την κυβέρνηση και παρουσιάστηκε στα ΜΜΕ. Άλλο έγγραφο έδειχνε ότι η ομάδα υποστήριζε τα σκληρά μέτρα κατά της Ρωσίας από τις αρχές του 2015, ελπίζοντας σε κάποιο συμβάν που θα μπορούσε να αποτελέσει αφορμή.

Οι γεωπολιτικές συγκρούσεις και τα κατεστημένα συμφέροντα έκαναν λίγα για να ρίξουν φως στο τι πραγματικά συνέβη στους Σκριπάλ.

Σχετικά:

Ζαχάροβα: Κωμικοτραγική, η επέτειος δηλητηρίασης των Σκριπάλ
Αναφορές ότι ο Σκριπάλ είναι υπό ιατρική παρακολούθηση μετά από επιδείνωση της υγείας του
«Ασφαλές» το σπίτι του Σκριπάλ μετά από απολύμανση
Tags:
κατάσκοπος, υπόθεση Σκριπάλ, νευροτοξίνη, Γιούλια Σκριπάλ, Σεργκέι Σκριπάλ, Σάλσμπερι, Ηνωμένο Βασίλειο, Λονδίνο, Μόσχα, Ρωσία
ΠΡΟΤΥΠΑ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣΣΥΖΗΤΗΣΗ
ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ FACEBOOKΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΜΕΣΩ SPUTNIK